bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort esenyurt escort istanbul escorts escort istanbul şişli escort bayan beylikdüzü escort bayan sakarya escort bayan sakarya escort diyarbakır escort sakarya escort antep escort
porno izle porno porn izle porno sex türbanlı porno
Bugun...



Li Bakûr rewşa Kurdî: Ji % 40 Kurd bi Kurdî diaxifin

Çavdêrên siyasî û pisporên ziman, rewşa zimanê Kurdî li Bakurê Kurdistanê wek rewşeke metirsîdar bi nav dikin û dibêjin, “Li gor lêkolîna meydanî ya me kiriye, li nav bajaran tenê 40 heta 45 ji sedê Kurdan li malên xwe bi zimanê Kurdî diaxivin.”

facebook-paylas
Tarih: 11-02-2020 13:42

Li Bakûr rewşa Kurdî: Ji % 40 Kurd bi Kurdî diaxifin

 

Bikaranîna zimanê Kurdî li Bakurê Kurdistanê û Tirkiyê di rewşeke xirab de ye û xeteriyeke mezin li ser hebûn û mana zimanê Kurdî çê bûye. Çavdêrên siyasî û pisporên ziman, rewşa zimanê Kurdî li Bakurê Kurdistanê wek rewşeke metirsîdar bi nav dikin û dibêjin, siyaseta Kurdî û tevgera Kurdî di meseleya ziman de xemsar e û gelek kêm xebitiye û bi gotina wan, tevgera Kurdî li Bakur tenê wan deman hizir li zimanê Kurdî dike, ku bixwe derb xwaribe yan lawaz bibe.

Bi sedema siyaseta asîmîlasiyonê ku dewleta Tirkiyê bi dirêjahiya 100 salên bihorî li dijî netewa Kurd û zimanê Kurdî peyrew kiriye, amarên dirist û bi hûrgilî li ser hejmara Kurdan an kesên ku bi zimanê Kurdî li Tirkiyê û Bakurê Kurdistanê diaxivin, li ber dest nîne, lê belê tiştekî zelal jî heye ku bi hêsanî tê dîtin û ev jî xirabiya rewşa zimanê Kurdî li Bakur e ku roj bi roj ji xirabiyê ber bi xirabtirbûnê ve diçe.

Yuksel Genç, Rêvebera Navenda Sosyo Polîtîk, ku navendeke taybet a lêkolînên meydanî li Bakurê Kurdistanê ya di warê civakî û aborî de ye, amaje bi lêkolîneke wê navendê ya derbarê bikaranîna zimanê Kurdî de dike û dibêje: “Li gor lêkolîna meydanî ya me kiriye, li nav bajaran tenê 40 heta 45 ji sedê Kurdan li malên xwe bi zimanê Kurdî diaxivin.”

Yuksel Genç herwiha dibêje, axavtina bi zimanê Kurdî li navçeyên din ên Tirkiyê gelek ji wê rêjeyê jî kêmtir e.

Lê belê Îsmaîl Dundar ku pisporê zimanê Kurdî û mamostayekî xanenişîn e, di wê baweriyê de ye, ku %90ê nivşê nû yên Kurdan bi Kurdî naaxivin.

Derbarê sedema wê yekê de jî, Dundar got: “Nebûna perwerdehiya bi Kurdî, siyaseta dewleta Tirkiyê ya li hember zimanê Kurdî, nehişyariya nivşê nû yê di civaka Kurdî de ku bi zimanê Kurdî naaxivin, siyaseta Kurdî ku zimanê wê Tirkî ye, sedemên sereke yên vê rewşa niha ne.”

Îsmaîl Dundar got: “Heta zimanê Kurdî nebe zimanê perwerdehiyê, zimanê bazirganiyê û herwiha zimanê hilberînê, pêşî li ber bişaftin û wendabûna Kurdî nayê girtin.”

Qedexekirina zimanê Kurdî li Tirkiyê û Bakurê Kurdistanê û hewlên helandin û asîmîlekirina Kurdan ji aliyê dewleta Tirkiyê ve, her ji dema damezrandina wê dewletê ve destpê kiriye û tevî ku bi hemû rê û rêbazan berdewam bûye, lê belê civaka muhafizekar a Kurd kariye heta îro jî zimanê Kurdî li ser piyan bihêle û nehêle winda bibe, lê belê rewşa zimanê Kurdî niha ber bi xirabiyê ve diçe.

Serokê berê yê Enstituta Zimanê Kurdî ya Stenbolê, Samî Tan jî di vê bareyê de ji Rûdawê re dibêje: “Zehmetiya rewşa jiyana xelkê li bajaran û meyla civakê ji bo jiyaneke baştir, herwiha xwedûrgirtina ji pirsgirêkan, sedem in ku xwasteka fêrbûna zimanê Kurdî kêm û lawaz bibe.”

Samî Tan da xuyakirin: “Piraniya civaka Kurdî zarokên xwe fêrî Kurdî nakin, lewma her ku diçe zimanê Kurdî li hember zimanê Tirkî şiyana wê ya xweragiriyê namîne. Form û qalibên Tirkî di nav Kurdî de cihên xwe digirin, zimanekî ji du rehan ava dibe, ew jî roj bi roj di nava civakê de bi qezenca zimanê serdest e.”

Tevî ku li Bakurê Kurdistanê çendîn sazî û weşanxaneyên Kurdî hene, ku hewl didin bi çapkirina pirtûkên Kurdî, zimanê Kurdî pêş bixin, lê belê hewlên wan saziyan jî nekariye rê li ber helîna zimanê Kurdî û windabûna wê bigirin.

Xwediyê Weşanxaneya Avesta ya li Stenbolê, Abdullah Keskîn dibêje: “Di 25 salên dawî de bi însiyatîfên kesî, hin pêngav ji bo parastina zimanê Kurdî hatine avêtin, lê belê ev yek ne bes e. Zimanê Kurdî, zimanê bi milyonan kes e li Bakurê Kurdistanê, lê belê niha ne zimanê xwandinê ye û ne jî zimanê Bazirganiyê.”

Keskîn destnîşan dike, mesele tenê ne girêdatî wê ye ku zimanê Kurdî li kolan û malan nayê bikaranîn, lê belê rêjeyeke gelek kêm a dayik û bavan zarokên xwe fêrî Kurdî dikin.

Bi gotina Keskîn, eger rewş bi vî awayê niha berdewam be, dê piştî du yan sê nivşên din hejmara kesên Kurdîzan gelek kêmtir bibe û zimanê Kurdê dê ber bi neman û windabûnê ve biçe.

 Di wan salên dawî de, zimanê Kurdî di ware nivîsînê de pêşkevtineke berçav kiriye, hejmara xwandevan û nivîskarên Kurd li gor salên berê zêdetir bûne, lê belê metirsî heye ku ew yek tenê di tebeqeeke sînordar de be.

Têkildarî vê yekê, pisporê zimanê Kurdî û Serokê berê yê Enstituta Zimanê Kurdî ya Stenbolê, Samî Tan dibêje: Beşek ji gencan hewl didin ku fêrî Kurdî bibin, ji sedî 80 wan kesên ku ji bo fêrbûna zimanê Kurdî serdana saziyên fêrbûna ziman dikin, xwandekarên zanîngehê ne. Ew kes di bikaranîna sosyal medyayê de gelek çalak in, hewl didin wan zanistan bikin Kurdî ku li zanîngehê fêr dibin, lewma divê piştgiriya wan bihê kirin. Çimku ew dikarin ji bo zimanê Kurdî xizmeteke mezin bikin.

Beşek ji sedemên rewşa niha ya zimanê Kurdî li Bakurê Kurdistanê, dikeve stuyê siyasetvanên Kurd û tevgera siyasî ya Kurd.

Tevî ku tevgera rizgarîxwaz a Kurd li Bakurê Kurdistanê di hişyarkirina civaka Kurdî de roleke mezin hebûye, lê belê di meseleya hişyariya bo ziman û koltora Kurdî de serkevtî nebûye û karekî wiha berçav jî nekiriye.

Ji bo tevgera siyasî ya Kurdî li Bakurê Kurdistanê, meseleya ziman mijareke sereke nebûye û di wê baweriyê de bûne, ku piştî rizgarkirina Kurdistanê ew dikarin rê li ber rewşa xirab a zimanê Kurdî bigirin û zimanê Kurdî vegerînin ser rewşa wê ya asayî.

Abdullah Keskîn yek ji wan kesan e ku rexne li siyaseta Kurdî ya Bakurê Kurdistanê ya derbarê zimanê Kurdî de digire û dibêje: “Tevgera Kurdî ji bo meseleya zimanê tiştekî berçav nekiriye. Dema siyaseta Kurdî derbekê dixwe yan lawaz dibe, dest bi xebata bo ziman û koltorê dike. Xebata ji bo ziman hingê tê kirin, ku tu li kûpîtka bihêziyê de bî. Mixabin ew 20 sal e tiştekî berçav ji bo ziman (Kurdî) nekirine. Bi kurtî, siyaseta Kurdî li gel ziman û koltora Kurdî rastgo nîne.”

Her têkildarî vê mijarê, Samî Tan jî radigihîne: “Pêwîst e siyaseta Kurdî di meseleya ziman de pêşeng be. Kurd li Rojhilata Navîn hêzeke dînamîk in, di ware xebata ji bo azadî û demokrasiyê de çalak in. Lê belê hişyariya netewî hêj kêm e. Berî her tiştî pêwîst e em koltor, ziman û nasnameya xwe ya netewî biparêzin û pêş bixin. Ew jî bi xebateke berfireh a cemawerî tê kirin, bi çend saziyên rewşenbîrî û destpêşxeriya kesan nayê kirin.”

Tan herwiha rexne li hin siyasetvanên Kurd jî digire û dibêje: “Mixabin, beşek ji siyasetvanan ziman wek meseleyeke giring bi nav dikin, lê belê zarokên xwe bi Kurdî perwerde nakin.”




Kaynak: Rûdaw




FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER PERWERDEHÎ Haberleri

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Beşiktaş 18 12 4 2 41 21 38 +20
2 Fenerbahçe 18 12 4 2 38 22 38 +16
3 Galatasaray 19 11 5 3 40 17 36 +23
4 Gaziantep FK 19 9 3 7 33 23 34 +10
5 Hatayspor 19 9 6 4 28 24 31 +4
6 Alanyaspor 18 9 6 3 29 16 30 +13
7 Trabzonspor 19 8 5 6 23 22 30 +1
8 Fatih Karagümrük 18 7 5 6 30 24 27 +6
9 Yeni Malatyaspor 19 7 6 6 27 25 27 +2
10 Göztepe 19 6 6 7 28 22 25 +6
11 Antalyaspor 19 6 6 7 20 26 25 -6
12 Çaykur Rizespor 19 6 7 6 26 34 24 -8
13 Sivasspor 18 5 5 8 20 22 23 -2
14 Başakşehir FK 19 6 8 5 25 31 23 -6
15 Konyaspor 19 6 9 4 27 27 22 0
16 Kasımpaşa 18 6 8 4 21 29 22 -8
17 Kayserispor 19 5 10 4 14 23 19 -9
18 Gençlerbirliği 19 5 10 4 19 38 19 -19
19 BB Erzurumspor 19 4 11 4 18 34 16 -16
20 MKE Ankaragücü 18 4 11 3 21 30 15 -9
21 Denizlispor 19 3 11 5 18 36 14 -18
Takım O G M B A Y P AV
1 Giresunspor 17 10 2 5 25 13 35 +12
2 İstanbulspor 17 10 3 4 37 19 34 +18
3 Samsunspor 17 9 2 6 24 16 33 +8
4 Altay 17 10 5 2 30 16 32 +14
5 Adana Demirspor 17 9 4 4 30 16 31 +14
6 Tuzlaspor 17 9 5 3 27 24 30 +3
7 Ankara Keçiörengücü 17 8 5 4 22 13 28 +9
8 Altınordu 17 8 5 4 22 22 28 0
9 Bursaspor 17 8 6 3 31 27 27 +4
10 Bandırmaspor 17 7 7 3 22 19 24 +3
11 Adanaspor 17 6 8 3 24 22 21 +2
12 Ümraniyespor 17 5 7 5 18 26 20 -8
13 Boluspor 17 5 8 4 18 20 19 -2
14 Menemenspor 17 3 7 7 16 26 16 -10
15 Balıkesirspor 17 4 9 4 16 28 16 -12
16 Akhisarspor 17 3 10 4 13 25 13 -12
17 Ankaraspor 17 2 12 3 12 31 9 -19
18 Eskişehirspor 17 0 11 6 10 34 3 -24
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 19 15 2 2 45 14 47 +31
2 Van Spor 19 11 4 4 30 18 37 +12
3 Turgutluspor 19 12 7 0 23 29 36 -6
4 Sakaryaspor 19 10 4 5 32 20 35 +12
5 Kırşehir Belediyespor 19 9 4 6 27 15 33 +12
6 Pazarspor 19 10 6 3 32 25 33 +7
7 Kırklarelispor 19 7 3 9 23 15 30 +8
8 Bodrumspor 19 8 6 5 44 30 29 +14
9 Serik Belediyespor 19 7 4 8 29 22 29 +7
10 Tarsus İdman Yurdu 19 7 6 6 28 20 27 +8
11 Sivas Belediyespor 19 6 5 8 32 24 26 +8
12 Karacabey Belediyespor 19 7 7 5 23 20 26 +3
13 Etimesgut Belediyespor 19 6 7 6 18 20 24 -2
14 Pendikspor 19 6 11 2 26 25 20 +1
15 1922 Konyaspor 19 5 10 4 22 22 19 0
16 Kastamonuspor 19 5 10 4 18 29 19 -11
17 Mamak FK 19 5 10 4 20 44 19 -24
18 Elazığspor 19 6 10 3 26 36 18 -10
19 Bayburt Özel İdare Spor 19 4 13 2 15 34 14 -19
20 Kardemir Karabükspor 19 0 17 2 6 57 1 -51
Takım O G M B A Y P AV
1 1928 Bucaspor 15 11 2 2 33 10 35 +23
2 Diyarbekirspor 15 10 2 3 21 10 33 +11
3 Arnavutköy Belediye 15 8 4 3 22 13 27 +9
4 Yeşilyurt Belediyespor 15 8 5 2 22 11 26 +11
5 Ofspor 15 7 4 4 22 19 25 +3
6 Edirnespor 15 6 5 4 21 20 22 +1
7 Fatsa Belediyespor 15 6 5 4 14 15 22 -1
8 Belediye Derincespor 15 5 4 6 18 14 21 +4
9 1877 Alemdağspor 15 5 6 4 21 26 19 -5
10 Nevşehir Belediyespor 15 5 7 3 18 16 18 +2
11 Artvin Hopaspor 15 5 8 2 20 31 17 -11
12 Payasspor 15 4 7 4 19 21 16 -2
13 Çankaya FK 15 5 9 1 13 26 16 -13
14 Kızılcabölükspor 15 3 7 5 16 22 14 -6
15 Antalya Kemerspor 15 2 8 5 14 28 11 -14
16 Manisaspor 15 1 8 6 10 22 9 -12
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 21/01/2021 BB Erzurumspor vs Alanyaspor
 21/01/2021 Fatih Karagümrük vs Beşiktaş
 21/01/2021 MKE Ankaragücü vs Kasımpaşa
 21/01/2021 Sivasspor vs Fenerbahçe
 23/01/2021 Gençlerbirliği vs Trabzonspor
 23/01/2021 Başakşehir FK vs Çaykur Rizespor
 24/01/2021 Konyaspor vs Antalyaspor
 24/01/2021 Denizlispor vs Fatih Karagümrük
 24/01/2021 Yeni Malatyaspor vs Galatasaray
 24/01/2021 Beşiktaş vs Göztepe
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 23/01/2021 Bandırmaspor vs Ümraniyespor
 23/01/2021 Eskişehirspor vs Ankaraspor
 23/01/2021 Adana Demirspor vs Bursaspor
 24/01/2021 Ankara Keçiörengücü vs Boluspor
 24/01/2021 Tuzlaspor vs Akhisarspor
 24/01/2021 Giresunspor vs Balıkesirspor
 24/01/2021 Samsunspor vs Altay
 25/01/2021 İstanbulspor vs Adanaspor
 25/01/2021 Altınordu vs Menemenspor
 25/01/2021 Altınordu - Menemenspor Menemenspor ligdeki son 7 maçında hiç kazanamadı  Altınordu yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 27/01/2021 Bodrumspor vs Etimesgut Belediyespor
 27/01/2021 Elazığspor vs Bayburt Özel İdare Spor
 27/01/2021 Karacabey Belediyespor vs Kastamonuspor
 27/01/2021 Kırşehir Belediyespor vs Turgutluspor
 27/01/2021 Mamak FK vs Kardemir Karabükspor
 27/01/2021 Pazarspor vs Eyüpspor
 27/01/2021 Pendikspor vs Serik Belediyespor
 27/01/2021 Sakaryaspor vs 1922 Konyaspor
 27/01/2021 Sivas Belediyespor vs Kırklarelispor
 27/01/2021 Van Spor vs Tarsus İdman Yurdu
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 28/01/2021 Edirnespor vs Artvin Hopaspor
 28/01/2021 Antalya Kemerspor vs 1877 Alemdağspor
 28/01/2021 Belediye Derincespor vs Arnavutköy Belediye
 28/01/2021 Çankaya FK vs Kızılcabölükspor
 28/01/2021 Diyarbekirspor vs Manisaspor
 28/01/2021 Fatsa Belediyespor vs Nevşehir Belediyespor
 28/01/2021 Ofspor vs 1928 Bucaspor
 28/01/2021 Payasspor vs Yeşilyurt Belediyespor
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI YUKARI