bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort esenyurt escort istanbul escorts escort istanbul şişli escort bayan beylikdüzü escort bayan sakarya escort bayan sakarya escort diyarbakır escort sakarya escort antep escort
porno izle porno porn izle porno sex türbanlı porno
Bugun...


Fethi Kaya

facebook-paylas
121. yılında Kürt Basının temel sorunları ve eleştiriler…
Tarih: 21-04-2019 16:08:00 Güncelleme: 21-04-2019 22:26:00



Miktad Mithat Bedirxan tarafından, Kahire’de yayınlanan Kürdistan Gazetesi’nin ilk sayısı 22 Nisan 1898 yılında yayın hayatına başlaması ile Kürtçe gazetecilik serüveni başlamış oldu.  İlk yayın tarihi olan 22 Nisan, Kürdistan Gazeteciler Günü olarak kutlanır. Bu vesileyle tüm Kürt gazetecilerin gazetecilik gününü kutlarım.


Günümüz anlamında  ilk profesyonel gazetenin 1600’lü yılların başında çıkan gazeteleri ele alırsak,  Kürt basını dünya basın tarihine göre yaklaşık 300 yıl geç başladı. Kürtçe gazete yayıncılığı Türkçe, Arapça, Ermenice gazetecilikten 70 yıl, Farsçadan ise 50 yıl sonra başlamıştır.  

Ben bu yazıda Kürt Basın tarihine geniş bir şekilde yer vermeyi düşünmüyorum. Kürt Basın tarihi hakkında geniş bilgi almak isteyenler, 2010 yıllında Hivda Yayınlarından çıkan “Kürt Basını” adlı çalışmamıza göz atabilirler.  Bu çalışmada kronolojik olarak Kürt Basın tarihi incelenmiştir.

121 yıl önce başlayan Kürt Basını çok zor şartlarda günümüze kadar devamede geldi. Başta Kürt basının duayen ismi Musa Anter olmak üzere yüzlerce Kürt gazetecinin kanı, binlerce Kürt gazetecinin zindanlarda işkencelere maruz kalmasıyla günümüze kadar ulaştı. Kürdistan Gazeteciler Günü münasebeti ile hepsini rahmetle yad ediyoruz. 


121 yıldır Kürtçe gazetecilik zulüm ve baskılar altında yayıncılık mücadelesine devam ediyor. Bağlı bulunduğu ülkelerin baskıları ve sansürlerine dış baskı olarak değerlendirirsek, birde Kürt basının kendi iç sorunları var. Ben bu gün bu sorunlardan bahsetmek istiyorum.


İç sorun olarak, teknik sorunlar, yetişmiş eleman yetersizliği, gazetecilik dili, gazetecilik eğitimin olmayışı, özgür bir Kürt basının olması olarak sıralayabiliriz.

Her ne kadar 121 yıllık bir tarihten bahsediyor olsak da, Kürtçe günlük gazete yayıncılığın tarihi çok yakındır. 1990’lı yıllarda Irak Kürdistan’ında başladı ve  Bakûr’da ise, haftalık olarak yayınlanan Azadiya Welat gazetesinin 15 Ağustos 2006 tarihinde günlük yayına geçmesi ile, ilk Kürtçe günlük gazete yayınlanmış oldu.

Kürdistan bölgesinde bulunun üniversitelerde Medya bölümü son zamanlarda açıldı. Diğer 3 parçada hala üniversite bünyesinde Kürtçe gazetecilik eğitimi veren bölümlerin olmayışı Kürtçe gazeteciliği olumsuz etkilemektedir. Oysa ki iletişim bilimi 20. Yüzyılın başından itibaren üniversitelerde disiplin olarak kabul edilmiştir.

Türkçe olarak gazetecilik eğitimi alan çok sayıda Kürt gazeteci bulunuyor, ve bunlar mesleğini başarılı bir şekilde yapıyorlar. Kürtçe olarak gazetecilik eğitiminin olmayışı, Kürt medyasında habercilik dilinin kullanılmasında problemlerin ortaya çıkmasına neden oluyor. Halen ortak bir Kürtçe medya dili oluşmuş değildir. Aslına Kürtçenin dil sorunu sadece medya ile sınırlı değil, genel bir sorundur. Bu ortak dil sorununu çözecek olanda medyadır. Kürtçe bir dil kurumu kurularak ortak bir dil oluşturulmalı ve bu dil tabana medya aracılığı ile yayılmalı.

Örneğin Kürt medyasının büyük çoğunluğu DAIŞ terör örgütü için, “çektar” kavramını kullanıyor. Çektar kavramı terör örgütünü onure eden bir kavramdır.

Kürt basın şehitlerinden sayın Shifa Gehrdî xanim ile bir gün bu konuyu tartışmıştık. Shifa xanım ısrarla medyanın tarafsızlığından bahsederek, “Biz Rûdaw'da onların katliam ve vahşetlerini zaten gösteriyoruz. Dil olarak terörist kullanmasak da, faaliyet olarak terörist bir örgüt olduğunu gösteriyoruz. İzleyiciler de bunu görüyor.” demişti.  

Bunun üzerine Shifa xanima şöyle cevap vermiştim: “Siz kendinizi kürt medyası olarak değerlendiriyorsanız, tarafınız belli olması lazım. Medyanın tarafsız olmasını yanlış anlıyorsunuz. Kürt medyası Kürtlerden taraf olmalı.”

Maalesef bazı Kürt gazeteciler objektiflik kavramını yanlış anlıyor. Kürt medyasının tarafı belli olmalı. Milli meselelerde, dışa karşı Kürt milli menfaatlerden taraf olmalı. Tarafsız olmayı iç meselelerde uygulamalıdır.

Ben Türkiye’nin en büyük 4 İletişim Fakültelerinden gazetecilik üzerinde, Lisans, Mastır ve Doktora eğitimi aldım. Bu eğitimim boyunca, derslerde her zaman basın özürlüğü ve tarafsızlığından bahsedilir. Ama uygulamalarda hiçbir zaman öyle olmadığını görürüz. Türk basını milli meselelerde tek ses ve milli menfaatlerden taraf olduklarını görürüz.  Dünyanın hiçbir yerinde de, öyle bir şey yok. Dünyadaki hemen hemen tüm basın kuruluşları, kendi milli menfaattarını korur.

Kürtlerde bu durum tam tersi farklı işliyor. Milli menfaat ve dış konularda tarafsız iç meselelerinde taraflı davranırlar. Taraflı davranırlar, çünkü zaten taraflar. Hala tam anlamıyla bağımsız bir Kürt medya kuruluşu bulunmamaktadır. Kürt medya kuruluşları siyasi partilere bağılı, siyasi partilerin yayın organı olarak faaliyetlerini sürdüreler. KDP medyası, PKK medyası, YNK medyası, Goran medyası ve saire…


Peşmerge ve HSD,  DAIŞ ve diğer terör örgütleri ile savaşırken, her gün şehit haberleri aldığımız zamanlar, Kürt medyası bu teröristler için “çekdar” kavramını kullanıyordu, halen kullanmaya devam ediyor. Neymiş? Objektif gazetecilikmiş.

Tüm dünya tarafında terörist olarak kabul edilen DAIŞ terör örgütü mensupları için “çekdar” kavramını kullanan Kürt medyasının birbirine karşı kullandıkları dil ve üslup hakaret düzeyindedir. Ve utançla takip ediyoruz.

PKK medyasının KDP ve Barzani için, KDP medyasının da PKK için kullandığı dile bakılırsa ne demek istediğim anlaşılır sanırım.

Halen Kürt basın ve medyasını denetleyen bir üst kurul bulunmamaktadır. Böyle bir kurulun oluşturulası için 2013 yılında başarısızlıkla sonuçlanan bir teşebbüsüm oldu.

Kürt basın ve medyasının meslek ilkelerini belirleyecek ve denetleyecek bir kuruma acilen ihtiyaç vardır.  Böyle bir kurulun günümüz şartlarında yaptırım gücü mümkün görünmüyor. Kürt medyası parçalanmışlığı ve partilere bağlılığı nedeniyle tüm Kürt basın kuruluşları üzerinde yaptırımı ve denetimi mümkün olmaz. Ama Kürdistan bölgesinde Başbakanlığa bağlı olarak böyle bir kurum kurulabilir. Böylece en azında Kürdistan bölgesi medyasını denetlemiş olur.

 





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Başakşehir FK 34 20 5 9 65 34 69 +31
2 Trabzonspor 34 18 5 11 76 42 65 +34
3 Beşiktaş 34 19 10 5 59 40 62 +19
4 Sivasspor 34 17 8 9 55 38 60 +17
5 Alanyaspor 34 16 9 9 61 37 57 +24
6 Galatasaray 34 15 8 11 55 37 56 +18
7 Fenerbahçe 34 15 11 8 58 46 53 +12
8 Gaziantep FK 34 11 10 13 49 50 46 -1
9 Antalyaspor 34 11 11 12 41 52 45 -11
10 Kasımpaşa 34 12 15 7 53 58 43 -5
11 Göztepe 34 11 14 9 44 49 42 -5
12 Gençlerbirliği 34 9 16 9 39 56 36 -17
13 Konyaspor 34 8 14 12 36 52 36 -16
14 Denizlispor 34 9 17 8 31 48 35 -17
15 Çaykur Rizespor 34 10 19 5 38 57 35 -19
16 Yeni Malatyaspor 34 8 18 8 44 51 32 -7
17 Kayserispor 34 8 18 8 40 72 32 -32
18 MKE Ankaragücü 34 7 16 11 31 56 32 -25
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 34 19 6 9 48 28 66 +20
2 BB Erzurumspor 34 18 8 8 42 26 62 +16
3 Adana Demirspor 34 17 7 10 71 43 61 +28
4 Akhisarspor 34 16 9 9 46 39 57 +7
5 Fatih Karagümrük 34 15 8 11 53 39 56 +14
6 Bursaspor 34 17 9 8 49 41 56 +8
7 Altay 34 14 8 12 48 37 54 +11
8 Keçiörengücü 34 13 10 11 33 28 50 +5
9 Ümraniyespor 34 12 14 8 48 51 44 -3
10 Menemenspor 34 11 12 11 42 46 44 -4
11 Giresunspor 34 12 14 8 39 47 44 -8
12 İstanbulspor 34 9 12 13 45 43 40 +2
13 Balıkesirspor 34 9 14 11 36 48 38 -12
14 Altınordu 34 8 13 13 37 44 37 -7
15 Boluspor 34 6 13 15 30 41 33 -11
16 Osmanlıspor FK 34 8 17 9 41 56 30 -15
17 Adanaspor 34 3 19 12 30 55 21 -25
18 Eskişehirspor 34 7 21 6 34 60 12 -26
Takım O G M B A Y P AV
1 Samsunspor 28 23 1 4 64 11 73 +53
2 Manisa FK 28 19 3 6 79 31 63 +48
3 Hekimoğlu Trabzon 28 17 7 4 51 34 55 +17
4 Sancaktepe FK 28 16 8 4 51 23 52 +28
5 İnegölspor 28 13 9 6 41 30 45 +11
6 Afjet Afyonspor 28 13 11 4 47 30 43 +17
7 Tarsus İdman Yurdu 28 14 13 1 45 39 43 +6
8 Pendikspor 28 11 10 7 40 39 40 +1
9 Sarıyer 28 11 10 7 34 33 40 +1
10 Zonguldak Kömürspor 28 9 10 9 35 37 36 -2
11 Çorum FK 28 11 14 3 36 42 36 -6
12 Hacettepe Spor 28 11 15 2 37 48 35 -11
13 1922 Konyaspor 28 9 13 6 38 45 33 -7
14 Kırklarelispor 28 8 11 9 25 41 33 -16
15 Başkent Akademi FK 28 9 15 4 37 41 31 -4
16 Amed Sportif 28 7 14 7 28 46 28 -18
17 Gümüşhanespor 28 7 17 4 31 57 25 -26
18 Şanlıurfaspor 28 0 27 1 10 102 14 -92
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 28 16 5 7 49 24 55 +25
2 24Erzincanspor 28 14 4 10 47 22 52 +25
3 68 Aksaray Belediyespor 28 14 6 8 43 27 50 +16
4 1928 Bucaspor 28 14 7 7 47 34 49 +13
5 Artvin Hopaspor 28 12 5 11 38 21 47 +17
6 Düzcespor 28 12 6 10 32 18 46 +14
7 Karaköprü Belediyespor 28 10 6 12 25 22 42 +3
8 Çatalcaspor 28 9 5 14 39 28 41 +11
9 Silivrispor 28 8 6 14 37 31 38 +6
10 Sultanbeyli Bld. 28 9 8 11 33 27 38 +6
11 Kızılcabölükspor 28 8 8 12 39 37 36 +2
12 Yomraspor 28 9 10 9 28 30 36 -2
13 52 Orduspor FK 28 7 7 14 21 20 35 +1
14 Çankaya FK 28 9 12 7 33 37 34 -4
15 Şile Yıldızspor 28 6 11 11 23 30 29 -7
16 Erzin Spor Kulübü 28 6 12 10 27 34 28 -7
17 Tokatspor 28 1 23 4 16 66 7 -50
18 Manisaspor 28 1 24 3 16 85 0 -69
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 26/07/2020 Kasımpaşa 3 - 2 Başakşehir FK
 25/07/2020 Göztepe 3 - 1 Sivasspor
 25/07/2020 Kayserispor 1 - 2 Trabzonspor
 25/07/2020 Konyaspor 2 - 3 Alanyaspor
 25/07/2020 Denizlispor 0 - 1 MKE Ankaragücü
 25/07/2020 Gençlerbirliği 0 - 3 Beşiktaş
 25/07/2020 Yeni Malatyaspor 0 - 1 Gaziantep FK
 25/07/2020 Fenerbahçe 3 - 1 Çaykur Rizespor
 24/07/2020 Antalyaspor 2 - 2 Galatasaray
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/07/2020 Osmanlıspor FK 4 - 3 Balıkesirspor
 19/07/2020 Eskişehirspor 0 - 3 Boluspor
 18/07/2020 Adana Demirspor 3 - 0 İstanbulspor
 18/07/2020 Hatayspor 3 - 1 Bursaspor
 18/07/2020 Akhisarspor 3 - 4 Keçiörengücü
 18/07/2020 Giresunspor 1 - 2 Altay
 18/07/2020 BB Erzurumspor 4 - 1 Ümraniyespor
 18/07/2020 Fatih Karagümrük 3 - 0 Adanaspor
 17/07/2020 Menemenspor 1 - 1 Altınordu
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/03/2020 Van Spor 2 - 1 Ergene Velimeşe
 15/03/2020 Bodrumspor 0 - 1 Bandırmaspor
 15/03/2020 Kardemir Karabükspor 0 - 1 Niğde Anadolu FK
 15/03/2020 Ergene Velimeşe 0 - 3 Tuzlaspor
 15/03/2020 Van Spor 0 - 1 Sakaryaspor
 15/03/2020 Sivas Belediyespor 0 - 3 Kastamonuspor
 15/03/2020 Kahramanmaraşspor 0 - 1 Kırşehir Belediyespor
 15/03/2020 Uşak Spor 3 - 0 Elazığspor
 14/03/2020 Etimesgut Belediyespor 1 - 2 Eyüpspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/03/2020 Artvin Hopaspor 0 - 1 Sultanbeyli Bld.
 18/03/2020 Yomraspor 1 - 0 Serik Belediyespor
 15/03/2020 Kızılcabölükspor 1 - 0 Erzin Spor
 15/03/2020 Manisaspor 0 - 4 68 Aksaray Belediyespor
 15/03/2020 Serik Belediyespor 0 - 0 Düzcespor
 15/03/2020 Sultanbeyli Bld. 2 - 2 Silivrispor
 15/03/2020 Çatalcaspor 1 - 1 24Erzincanspor
 15/03/2020 Tokatspor 1 - 2 1928 Bucaspor
 15/03/2020 Artvin Hopaspor 2 - 1 Çankaya FK
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI