bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort esenyurt escort istanbul escorts escort istanbul şişli escort bayan beylikdüzü escort bayan sakarya escort bayan sakarya escort diyarbakır escort sakarya escort antep escort
porno izle porno porn izle porno sex türbanlı porno
Bugun...


Fethi Kaya

facebook-paylas
121. yılında Kürt Basının temel sorunları ve eleştiriler…
Tarih: 21-04-2019 16:08:00 Güncelleme: 21-04-2019 22:26:00



Miktad Mithat Bedirxan tarafından, Kahire’de yayınlanan Kürdistan Gazetesi’nin ilk sayısı 22 Nisan 1898 yılında yayın hayatına başlaması ile Kürtçe gazetecilik serüveni başlamış oldu.  İlk yayın tarihi olan 22 Nisan, Kürdistan Gazeteciler Günü olarak kutlanır. Bu vesileyle tüm Kürt gazetecilerin gazetecilik gününü kutlarım.


Günümüz anlamında  ilk profesyonel gazetenin 1600’lü yılların başında çıkan gazeteleri ele alırsak,  Kürt basını dünya basın tarihine göre yaklaşık 300 yıl geç başladı. Kürtçe gazete yayıncılığı Türkçe, Arapça, Ermenice gazetecilikten 70 yıl, Farsçadan ise 50 yıl sonra başlamıştır.  

Ben bu yazıda Kürt Basın tarihine geniş bir şekilde yer vermeyi düşünmüyorum. Kürt Basın tarihi hakkında geniş bilgi almak isteyenler, 2010 yıllında Hivda Yayınlarından çıkan “Kürt Basını” adlı çalışmamıza göz atabilirler.  Bu çalışmada kronolojik olarak Kürt Basın tarihi incelenmiştir.

121 yıl önce başlayan Kürt Basını çok zor şartlarda günümüze kadar devamede geldi. Başta Kürt basının duayen ismi Musa Anter olmak üzere yüzlerce Kürt gazetecinin kanı, binlerce Kürt gazetecinin zindanlarda işkencelere maruz kalmasıyla günümüze kadar ulaştı. Kürdistan Gazeteciler Günü münasebeti ile hepsini rahmetle yad ediyoruz. 


121 yıldır Kürtçe gazetecilik zulüm ve baskılar altında yayıncılık mücadelesine devam ediyor. Bağlı bulunduğu ülkelerin baskıları ve sansürlerine dış baskı olarak değerlendirirsek, birde Kürt basının kendi iç sorunları var. Ben bu gün bu sorunlardan bahsetmek istiyorum.


İç sorun olarak, teknik sorunlar, yetişmiş eleman yetersizliği, gazetecilik dili, gazetecilik eğitimin olmayışı, özgür bir Kürt basının olması olarak sıralayabiliriz.

Her ne kadar 121 yıllık bir tarihten bahsediyor olsak da, Kürtçe günlük gazete yayıncılığın tarihi çok yakındır. 1990’lı yıllarda Irak Kürdistan’ında başladı ve  Bakûr’da ise, haftalık olarak yayınlanan Azadiya Welat gazetesinin 15 Ağustos 2006 tarihinde günlük yayına geçmesi ile, ilk Kürtçe günlük gazete yayınlanmış oldu.

Kürdistan bölgesinde bulunun üniversitelerde Medya bölümü son zamanlarda açıldı. Diğer 3 parçada hala üniversite bünyesinde Kürtçe gazetecilik eğitimi veren bölümlerin olmayışı Kürtçe gazeteciliği olumsuz etkilemektedir. Oysa ki iletişim bilimi 20. Yüzyılın başından itibaren üniversitelerde disiplin olarak kabul edilmiştir.

Türkçe olarak gazetecilik eğitimi alan çok sayıda Kürt gazeteci bulunuyor, ve bunlar mesleğini başarılı bir şekilde yapıyorlar. Kürtçe olarak gazetecilik eğitiminin olmayışı, Kürt medyasında habercilik dilinin kullanılmasında problemlerin ortaya çıkmasına neden oluyor. Halen ortak bir Kürtçe medya dili oluşmuş değildir. Aslına Kürtçenin dil sorunu sadece medya ile sınırlı değil, genel bir sorundur. Bu ortak dil sorununu çözecek olanda medyadır. Kürtçe bir dil kurumu kurularak ortak bir dil oluşturulmalı ve bu dil tabana medya aracılığı ile yayılmalı.

Örneğin Kürt medyasının büyük çoğunluğu DAIŞ terör örgütü için, “çektar” kavramını kullanıyor. Çektar kavramı terör örgütünü onure eden bir kavramdır.

Kürt basın şehitlerinden sayın Shifa Gehrdî xanim ile bir gün bu konuyu tartışmıştık. Shifa xanım ısrarla medyanın tarafsızlığından bahsederek, “Biz Rûdaw'da onların katliam ve vahşetlerini zaten gösteriyoruz. Dil olarak terörist kullanmasak da, faaliyet olarak terörist bir örgüt olduğunu gösteriyoruz. İzleyiciler de bunu görüyor.” demişti.  

Bunun üzerine Shifa xanima şöyle cevap vermiştim: “Siz kendinizi kürt medyası olarak değerlendiriyorsanız, tarafınız belli olması lazım. Medyanın tarafsız olmasını yanlış anlıyorsunuz. Kürt medyası Kürtlerden taraf olmalı.”

Maalesef bazı Kürt gazeteciler objektiflik kavramını yanlış anlıyor. Kürt medyasının tarafı belli olmalı. Milli meselelerde, dışa karşı Kürt milli menfaatlerden taraf olmalı. Tarafsız olmayı iç meselelerde uygulamalıdır.

Ben Türkiye’nin en büyük 4 İletişim Fakültelerinden gazetecilik üzerinde, Lisans, Mastır ve Doktora eğitimi aldım. Bu eğitimim boyunca, derslerde her zaman basın özürlüğü ve tarafsızlığından bahsedilir. Ama uygulamalarda hiçbir zaman öyle olmadığını görürüz. Türk basını milli meselelerde tek ses ve milli menfaatlerden taraf olduklarını görürüz.  Dünyanın hiçbir yerinde de, öyle bir şey yok. Dünyadaki hemen hemen tüm basın kuruluşları, kendi milli menfaattarını korur.

Kürtlerde bu durum tam tersi farklı işliyor. Milli menfaat ve dış konularda tarafsız iç meselelerinde taraflı davranırlar. Taraflı davranırlar, çünkü zaten taraflar. Hala tam anlamıyla bağımsız bir Kürt medya kuruluşu bulunmamaktadır. Kürt medya kuruluşları siyasi partilere bağılı, siyasi partilerin yayın organı olarak faaliyetlerini sürdüreler. KDP medyası, PKK medyası, YNK medyası, Goran medyası ve saire…


Peşmerge ve HSD,  DAIŞ ve diğer terör örgütleri ile savaşırken, her gün şehit haberleri aldığımız zamanlar, Kürt medyası bu teröristler için “çekdar” kavramını kullanıyordu, halen kullanmaya devam ediyor. Neymiş? Objektif gazetecilikmiş.

Tüm dünya tarafında terörist olarak kabul edilen DAIŞ terör örgütü mensupları için “çekdar” kavramını kullanan Kürt medyasının birbirine karşı kullandıkları dil ve üslup hakaret düzeyindedir. Ve utançla takip ediyoruz.

PKK medyasının KDP ve Barzani için, KDP medyasının da PKK için kullandığı dile bakılırsa ne demek istediğim anlaşılır sanırım.

Halen Kürt basın ve medyasını denetleyen bir üst kurul bulunmamaktadır. Böyle bir kurulun oluşturulası için 2013 yılında başarısızlıkla sonuçlanan bir teşebbüsüm oldu.

Kürt basın ve medyasının meslek ilkelerini belirleyecek ve denetleyecek bir kuruma acilen ihtiyaç vardır.  Böyle bir kurulun günümüz şartlarında yaptırım gücü mümkün görünmüyor. Kürt medyası parçalanmışlığı ve partilere bağlılığı nedeniyle tüm Kürt basın kuruluşları üzerinde yaptırımı ve denetimi mümkün olmaz. Ama Kürdistan bölgesinde Başbakanlığa bağlı olarak böyle bir kurum kurulabilir. Böylece en azında Kürdistan bölgesi medyasını denetlemiş olur.

 





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Beşiktaş 17 11 4 2 39 21 35 +18
2 Fenerbahçe 17 11 4 2 35 21 35 +14
3 Galatasaray 17 10 4 3 34 14 33 +20
4 Gaziantep FK 17 8 2 7 31 19 31 +12
5 Alanyaspor 18 9 6 3 29 16 30 +13
6 Hatayspor 17 8 5 4 25 22 28 +3
7 Trabzonspor 17 7 5 5 19 20 26 -1
8 Fatih Karagümrük 17 6 5 6 27 23 24 +4
9 Antalyaspor 18 6 6 6 19 25 24 -6
10 Konyaspor 17 6 7 4 24 21 22 +3
11 Sivasspor 17 5 5 7 19 21 22 -2
12 Başakşehir FK 17 6 7 4 24 28 22 -4
13 Kasımpaşa 17 6 7 4 20 27 22 -7
14 Yeni Malatyaspor 17 5 6 6 21 23 21 -2
15 Çaykur Rizespor 17 5 6 6 22 30 21 -8
16 Göztepe 17 4 6 7 21 20 19 +1
17 Gençlerbirliği 17 5 8 4 18 31 19 -13
18 Kayserispor 17 4 9 4 11 21 16 -10
19 MKE Ankaragücü 17 4 10 3 20 27 15 -7
20 Denizlispor 17 3 9 5 17 28 14 -11
21 BB Erzurumspor 18 3 11 4 16 33 13 -17
Takım O G M B A Y P AV
1 Giresunspor 17 10 2 5 25 13 35 +12
2 İstanbulspor 17 10 3 4 37 19 34 +18
3 Samsunspor 17 9 2 6 24 16 33 +8
4 Altay 17 10 5 2 30 16 32 +14
5 Adana Demirspor 17 9 4 4 30 16 31 +14
6 Tuzlaspor 17 9 5 3 27 24 30 +3
7 Ankara Keçiörengücü 17 8 5 4 22 13 28 +9
8 Altınordu 17 8 5 4 22 22 28 0
9 Bursaspor 17 8 6 3 31 27 27 +4
10 Bandırmaspor 17 7 7 3 22 19 24 +3
11 Adanaspor 17 6 8 3 24 22 21 +2
12 Ümraniyespor 17 5 7 5 18 26 20 -8
13 Boluspor 17 5 8 4 18 20 19 -2
14 Menemenspor 17 3 7 7 16 26 16 -10
15 Balıkesirspor 17 4 9 4 16 28 16 -12
16 Akhisarspor 17 3 10 4 13 25 13 -12
17 Ankaraspor 17 2 12 3 12 31 9 -19
18 Eskişehirspor 17 0 11 6 10 34 3 -24
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 19 15 2 2 45 14 47 +31
2 Van Spor 19 11 4 4 30 18 37 +12
3 Turgutluspor 19 12 7 0 23 29 36 -6
4 Kırşehir Belediyespor 19 9 4 6 27 15 33 +12
5 Pazarspor 19 10 6 3 32 25 33 +7
6 Sakaryaspor 17 9 4 4 27 17 31 +10
7 Kırklarelispor 19 7 3 9 23 15 30 +8
8 Bodrumspor 19 8 6 5 44 30 29 +14
9 Serik Belediyespor 18 7 4 7 28 21 28 +7
10 Tarsus İdman Yurdu 19 7 6 6 28 20 27 +8
11 Sivas Belediyespor 19 6 5 8 32 24 26 +8
12 Karacabey Belediyespor 19 7 7 5 23 20 26 +3
13 Etimesgut Belediyespor 19 6 7 6 18 20 24 -2
14 Pendikspor 19 6 11 2 26 25 20 +1
15 1922 Konyaspor 19 5 10 4 22 22 19 0
16 Kastamonuspor 19 5 10 4 18 29 19 -11
17 Mamak FK 19 5 10 4 20 44 19 -24
18 Elazığspor 19 6 10 3 26 36 18 -10
19 Bayburt Özel İdare Spor 18 4 12 2 13 30 14 -17
20 Kardemir Karabükspor 19 0 17 2 6 57 1 -51
Takım O G M B A Y P AV
1 1928 Bucaspor 15 11 2 2 33 10 35 +23
2 Diyarbekirspor 15 10 2 3 21 10 33 +11
3 Arnavutköy Belediye 15 8 4 3 22 13 27 +9
4 Yeşilyurt Belediyespor 15 8 5 2 22 11 26 +11
5 Ofspor 15 7 4 4 22 19 25 +3
6 Edirnespor 15 6 5 4 21 20 22 +1
7 Fatsa Belediyespor 15 6 5 4 14 15 22 -1
8 Belediye Derincespor 15 5 4 6 18 14 21 +4
9 1877 Alemdağspor 15 5 6 4 21 26 19 -5
10 Nevşehir Belediyespor 15 5 7 3 18 16 18 +2
11 Artvin Hopaspor 15 5 8 2 20 31 17 -11
12 Payasspor 15 4 7 4 19 21 16 -2
13 Çankaya FK 15 5 9 1 13 26 16 -13
14 Kızılcabölükspor 15 3 7 5 16 22 14 -6
15 Antalya Kemerspor 15 2 8 5 14 28 11 -14
16 Manisaspor 15 1 8 6 10 22 9 -12
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 15/01/2021 Gençlerbirliği vs Fatih Karagümrük
 16/01/2021 Konyaspor vs Göztepe
 16/01/2021 Başakşehir FK vs Sivasspor
 16/01/2021 Gaziantep FK vs Kayserispor
 16/01/2021 Antalyaspor vs Trabzonspor
 17/01/2021 Denizlispor vs Hatayspor
 17/01/2021 Yeni Malatyaspor vs Çaykur Rizespor
 17/01/2021 Beşiktaş vs Galatasaray
 18/01/2021 Fenerbahçe vs MKE Ankaragücü
 18/01/2021 Kasımpaşa vs BB Erzurumspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 24/01/2021 Adana Demirspor vs Bursaspor
 24/01/2021 Altınordu vs Menemenspor
 24/01/2021 Ankara Keçiörengücü vs Boluspor
 24/01/2021 Bandırmaspor vs Ümraniyespor
 24/01/2021 Eskişehirspor vs Ankaraspor
 24/01/2021 Giresunspor vs Balıkesirspor
 24/01/2021 İstanbulspor vs Adanaspor
 24/01/2021 Samsunspor vs Altay
 24/01/2021 Tuzlaspor vs Akhisarspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 14/01/2021 Bayburt Özel İdare Spor vs Sakaryaspor
 17/01/2021 Sakaryaspor vs Serik Belediyespor
 27/01/2021 Bodrumspor vs Etimesgut Belediyespor
 27/01/2021 Elazığspor vs Bayburt Özel İdare Spor
 27/01/2021 Karacabey Belediyespor vs Kastamonuspor
 27/01/2021 Kırşehir Belediyespor vs Turgutluspor
 27/01/2021 Mamak FK vs Kardemir Karabükspor
 27/01/2021 Pazarspor vs Eyüpspor
 27/01/2021 Pendikspor vs Serik Belediyespor
 27/01/2021 Sakaryaspor vs 1922 Konyaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 28/01/2021 Antalya Kemerspor vs 1877 Alemdağspor
 28/01/2021 Belediye Derincespor vs Arnavutköy Belediye
 28/01/2021 Çankaya FK vs Kızılcabölükspor
 28/01/2021 Diyarbekirspor vs Manisaspor
 28/01/2021 Edirnespor vs Artvin Hopaspor
 28/01/2021 Fatsa Belediyespor vs Nevşehir Belediyespor
 28/01/2021 Ofspor vs 1928 Bucaspor
 28/01/2021 Payasspor vs Yeşilyurt Belediyespor
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI