bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort esenyurt escort istanbul escorts escort istanbul şişli escort bayan beylikdüzü escort bayan sakarya escort bayan sakarya escort diyarbakır escort sakarya escort antep escort
porno izle porno porn izle porno sex türbanlı porno
Bugun...


Fethi Kaya

facebook-paylas
121. yılında Kürt Basının temel sorunları ve eleştiriler…
Tarih: 21-04-2019 16:08:00 Güncelleme: 21-04-2019 22:26:00



Miktad Mithat Bedirxan tarafından, Kahire’de yayınlanan Kürdistan Gazetesi’nin ilk sayısı 22 Nisan 1898 yılında yayın hayatına başlaması ile Kürtçe gazetecilik serüveni başlamış oldu.  İlk yayın tarihi olan 22 Nisan, Kürdistan Gazeteciler Günü olarak kutlanır. Bu vesileyle tüm Kürt gazetecilerin gazetecilik gününü kutlarım.


Günümüz anlamında  ilk profesyonel gazetenin 1600’lü yılların başında çıkan gazeteleri ele alırsak,  Kürt basını dünya basın tarihine göre yaklaşık 300 yıl geç başladı. Kürtçe gazete yayıncılığı Türkçe, Arapça, Ermenice gazetecilikten 70 yıl, Farsçadan ise 50 yıl sonra başlamıştır.  

Ben bu yazıda Kürt Basın tarihine geniş bir şekilde yer vermeyi düşünmüyorum. Kürt Basın tarihi hakkında geniş bilgi almak isteyenler, 2010 yıllında Hivda Yayınlarından çıkan “Kürt Basını” adlı çalışmamıza göz atabilirler.  Bu çalışmada kronolojik olarak Kürt Basın tarihi incelenmiştir.

121 yıl önce başlayan Kürt Basını çok zor şartlarda günümüze kadar devamede geldi. Başta Kürt basının duayen ismi Musa Anter olmak üzere yüzlerce Kürt gazetecinin kanı, binlerce Kürt gazetecinin zindanlarda işkencelere maruz kalmasıyla günümüze kadar ulaştı. Kürdistan Gazeteciler Günü münasebeti ile hepsini rahmetle yad ediyoruz. 


121 yıldır Kürtçe gazetecilik zulüm ve baskılar altında yayıncılık mücadelesine devam ediyor. Bağlı bulunduğu ülkelerin baskıları ve sansürlerine dış baskı olarak değerlendirirsek, birde Kürt basının kendi iç sorunları var. Ben bu gün bu sorunlardan bahsetmek istiyorum.


İç sorun olarak, teknik sorunlar, yetişmiş eleman yetersizliği, gazetecilik dili, gazetecilik eğitimin olmayışı, özgür bir Kürt basının olması olarak sıralayabiliriz.

Her ne kadar 121 yıllık bir tarihten bahsediyor olsak da, Kürtçe günlük gazete yayıncılığın tarihi çok yakındır. 1990’lı yıllarda Irak Kürdistan’ında başladı ve  Bakûr’da ise, haftalık olarak yayınlanan Azadiya Welat gazetesinin 15 Ağustos 2006 tarihinde günlük yayına geçmesi ile, ilk Kürtçe günlük gazete yayınlanmış oldu.

Kürdistan bölgesinde bulunun üniversitelerde Medya bölümü son zamanlarda açıldı. Diğer 3 parçada hala üniversite bünyesinde Kürtçe gazetecilik eğitimi veren bölümlerin olmayışı Kürtçe gazeteciliği olumsuz etkilemektedir. Oysa ki iletişim bilimi 20. Yüzyılın başından itibaren üniversitelerde disiplin olarak kabul edilmiştir.

Türkçe olarak gazetecilik eğitimi alan çok sayıda Kürt gazeteci bulunuyor, ve bunlar mesleğini başarılı bir şekilde yapıyorlar. Kürtçe olarak gazetecilik eğitiminin olmayışı, Kürt medyasında habercilik dilinin kullanılmasında problemlerin ortaya çıkmasına neden oluyor. Halen ortak bir Kürtçe medya dili oluşmuş değildir. Aslına Kürtçenin dil sorunu sadece medya ile sınırlı değil, genel bir sorundur. Bu ortak dil sorununu çözecek olanda medyadır. Kürtçe bir dil kurumu kurularak ortak bir dil oluşturulmalı ve bu dil tabana medya aracılığı ile yayılmalı.

Örneğin Kürt medyasının büyük çoğunluğu DAIŞ terör örgütü için, “çektar” kavramını kullanıyor. Çektar kavramı terör örgütünü onure eden bir kavramdır.

Kürt basın şehitlerinden sayın Shifa Gehrdî xanim ile bir gün bu konuyu tartışmıştık. Shifa xanım ısrarla medyanın tarafsızlığından bahsederek, “Biz Rûdaw'da onların katliam ve vahşetlerini zaten gösteriyoruz. Dil olarak terörist kullanmasak da, faaliyet olarak terörist bir örgüt olduğunu gösteriyoruz. İzleyiciler de bunu görüyor.” demişti.  

Bunun üzerine Shifa xanima şöyle cevap vermiştim: “Siz kendinizi kürt medyası olarak değerlendiriyorsanız, tarafınız belli olması lazım. Medyanın tarafsız olmasını yanlış anlıyorsunuz. Kürt medyası Kürtlerden taraf olmalı.”

Maalesef bazı Kürt gazeteciler objektiflik kavramını yanlış anlıyor. Kürt medyasının tarafı belli olmalı. Milli meselelerde, dışa karşı Kürt milli menfaatlerden taraf olmalı. Tarafsız olmayı iç meselelerde uygulamalıdır.

Ben Türkiye’nin en büyük 4 İletişim Fakültelerinden gazetecilik üzerinde, Lisans, Mastır ve Doktora eğitimi aldım. Bu eğitimim boyunca, derslerde her zaman basın özürlüğü ve tarafsızlığından bahsedilir. Ama uygulamalarda hiçbir zaman öyle olmadığını görürüz. Türk basını milli meselelerde tek ses ve milli menfaatlerden taraf olduklarını görürüz.  Dünyanın hiçbir yerinde de, öyle bir şey yok. Dünyadaki hemen hemen tüm basın kuruluşları, kendi milli menfaattarını korur.

Kürtlerde bu durum tam tersi farklı işliyor. Milli menfaat ve dış konularda tarafsız iç meselelerinde taraflı davranırlar. Taraflı davranırlar, çünkü zaten taraflar. Hala tam anlamıyla bağımsız bir Kürt medya kuruluşu bulunmamaktadır. Kürt medya kuruluşları siyasi partilere bağılı, siyasi partilerin yayın organı olarak faaliyetlerini sürdüreler. KDP medyası, PKK medyası, YNK medyası, Goran medyası ve saire…


Peşmerge ve HSD,  DAIŞ ve diğer terör örgütleri ile savaşırken, her gün şehit haberleri aldığımız zamanlar, Kürt medyası bu teröristler için “çekdar” kavramını kullanıyordu, halen kullanmaya devam ediyor. Neymiş? Objektif gazetecilikmiş.

Tüm dünya tarafında terörist olarak kabul edilen DAIŞ terör örgütü mensupları için “çekdar” kavramını kullanan Kürt medyasının birbirine karşı kullandıkları dil ve üslup hakaret düzeyindedir. Ve utançla takip ediyoruz.

PKK medyasının KDP ve Barzani için, KDP medyasının da PKK için kullandığı dile bakılırsa ne demek istediğim anlaşılır sanırım.

Halen Kürt basın ve medyasını denetleyen bir üst kurul bulunmamaktadır. Böyle bir kurulun oluşturulası için 2013 yılında başarısızlıkla sonuçlanan bir teşebbüsüm oldu.

Kürt basın ve medyasının meslek ilkelerini belirleyecek ve denetleyecek bir kuruma acilen ihtiyaç vardır.  Böyle bir kurulun günümüz şartlarında yaptırım gücü mümkün görünmüyor. Kürt medyası parçalanmışlığı ve partilere bağlılığı nedeniyle tüm Kürt basın kuruluşları üzerinde yaptırımı ve denetimi mümkün olmaz. Ama Kürdistan bölgesinde Başbakanlığa bağlı olarak böyle bir kurum kurulabilir. Böylece en azında Kürdistan bölgesi medyasını denetlemiş olur.

 





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Galatasaray 25 17 5 3 50 19 54 +31
2 Beşiktaş 24 16 5 3 53 26 51 +27
3 Fenerbahçe 25 16 6 3 47 27 51 +20
4 Trabzonspor 25 14 5 6 32 24 48 +8
5 Alanyaspor 25 12 7 6 40 24 42 +16
6 Hatayspor 25 12 7 6 42 30 42 +12
7 Gaziantep FK 25 10 6 9 37 29 39 +8
8 Fatih Karagümrük 25 10 8 7 39 34 37 +5
9 Antalyaspor 25 7 6 12 24 29 33 -5
10 Göztepe 25 8 9 8 35 31 32 +4
11 Sivasspor 24 7 7 10 28 29 31 -1
12 Konyaspor 24 8 10 6 32 30 30 +2
13 Yeni Malatyaspor 25 7 9 9 32 34 30 -2
14 Kasımpaşa 25 8 12 5 29 40 29 -11
15 Çaykur Rizespor 25 6 10 9 30 42 27 -12
16 Kayserispor 25 6 12 7 17 30 25 -13
17 BB Erzurumspor 25 6 12 7 24 39 25 -15
18 Başakşehir FK 25 6 13 6 28 44 24 -16
19 Denizlispor 25 5 14 6 23 43 21 -20
20 MKE Ankaragücü 24 5 14 5 27 40 20 -13
21 Gençlerbirliği 24 5 14 5 20 45 20 -25
Takım O G M B A Y P AV
1 Giresunspor 22 15 2 5 34 14 50 +20
2 Samsunspor 22 13 2 7 35 20 46 +15
3 Altınordu 23 12 6 5 35 30 41 +5
4 İstanbulspor 22 12 6 4 44 26 40 +18
5 Adana Demirspor 23 11 6 6 38 23 39 +15
6 Ankara Keçiörengücü 23 11 7 5 30 16 38 +14
7 Altay 23 12 9 2 39 28 38 +11
8 Tuzlaspor 22 11 7 4 31 28 37 +3
9 Bandırmaspor 23 9 10 4 28 27 31 +1
10 Bursaspor 22 9 9 4 35 35 31 0
11 Ümraniyespor 23 8 8 7 27 31 31 -4
12 Adanaspor 22 7 10 5 32 29 26 +3
13 Balıkesirspor 22 6 11 5 23 32 23 -9
14 Menemenspor 22 5 9 8 27 37 23 -10
15 Boluspor 22 6 12 4 21 27 22 -6
16 Akhisarspor 22 5 13 4 20 38 19 -18
17 Ankaraspor 22 3 15 4 13 37 13 -24
18 Eskişehirspor 22 1 14 7 14 48 7 -34
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 24 17 2 5 53 18 56 +35
2 Van Spor 24 14 5 5 39 21 47 +18
3 Kırşehir Belediyespor 24 12 5 7 32 17 43 +15
4 Bodrumspor 24 12 6 6 54 33 42 +21
5 Sakaryaspor 24 11 4 9 38 24 42 +14
6 Turgutluspor 24 14 10 0 33 37 42 -4
7 Kırklarelispor 24 9 4 11 28 19 38 +9
8 Serik Belediyespor 24 10 6 8 39 31 38 +8
9 Etimesgut Belediyespor 24 9 8 7 30 24 34 +6
10 Pazarspor 24 10 10 4 35 36 34 -1
11 Tarsus İdman Yurdu 24 9 9 6 34 31 33 +3
12 Pendikspor 24 10 12 2 41 30 32 +11
13 Sivas Belediyespor 24 7 8 9 37 31 30 +6
14 Karacabey Belediyespor 24 8 10 6 29 29 30 0
15 1922 Konyaspor 24 7 12 5 30 30 26 0
16 Bayburt Özel İdare Spor 24 8 14 2 28 40 26 -12
17 Mamak FK 24 6 13 5 24 59 23 -35
18 Elazığspor 24 7 14 3 32 49 21 -17
19 Kastamonuspor 24 5 13 6 20 37 21 -17
20 Kardemir Karabükspor 24 1 21 2 9 69 2 -60
Takım O G M B A Y P AV
1 Diyarbekirspor 19 12 2 5 25 12 41 +13
2 1928 Bucaspor 19 11 2 6 37 14 39 +23
3 Yeşilyurt Belediyespor 19 12 5 2 29 12 38 +17
4 Arnavutköy Belediye 19 9 5 5 26 18 32 +8
5 Ofspor 19 9 5 5 27 24 32 +3
6 Belediye Derincespor 18 7 4 7 28 16 28 +12
7 Artvin Hopaspor 19 7 8 4 25 32 25 -7
8 Edirnespor 19 6 7 6 23 24 24 -1
9 Fatsa Belediyespor 18 6 6 6 15 17 24 -2
10 Kızılcabölükspor 19 5 8 6 19 24 21 -5
11 Nevşehir Belediyespor 19 5 9 5 19 19 20 0
12 Antalya Kemerspor 19 5 9 5 17 30 20 -13
13 1877 Alemdağspor 18 5 9 4 22 30 19 -8
14 Payasspor 19 4 9 6 21 28 18 -7
15 Çankaya FK 18 5 11 2 13 29 17 -16
16 Manisaspor 19 1 10 8 14 31 11 -17
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 26/02/2021 Gençlerbirliği vs Yeni Malatyaspor
 26/02/2021 Konyaspor vs Gaziantep FK
 26/02/2021 Beşiktaş vs Denizlispor
 27/02/2021 Fatih Karagümrük vs Alanyaspor
 27/02/2021 Hatayspor vs MKE Ankaragücü
 27/02/2021 Antalyaspor vs Başakşehir FK
 27/02/2021 Çaykur Rizespor vs Sivasspor
 27/02/2021 Galatasaray vs BB Erzurumspor
 28/02/2021 Göztepe vs Kasımpaşa
 28/02/2021 Trabzonspor vs Fenerbahçe
 28/02/2021 Trabzonspor - Fenerbahçe Trabzonspor ligdeki son 10 maçında hiç kaybetmedi  Trabzonspor yenilmez
 28/02/2021 Trabzonspor - Fenerbahçe Fenerbahçe ligde deplasmandaki son 5 maçında hiç kaybetmedi  Fenerbahçe yenilmez
 02/03/2021 Gaziantep FK - Gençlerbirliği Gençlerbirliği ligdeki son 8 maçında hiç kazanamadı  Gaziantep FK yenilmez
 02/03/2021 Yeni Malatyaspor - Beşiktaş Yeni Malatyaspor ligdeki son 6 maçında hiç kazanamadı  Beşiktaş yenilmez
 02/03/2021 Yeni Malatyaspor - Beşiktaş Beşiktaş ligde deplasmandaki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Beşiktaş yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 24/02/2021 Adanaspor vs Giresunspor
 24/02/2021 Samsunspor vs Eskişehirspor
 24/02/2021 Akhisarspor vs İstanbulspor
 25/02/2021 Boluspor vs Balıkesirspor
 25/02/2021 Ankaraspor vs Tuzlaspor
 25/02/2021 Bursaspor vs Menemenspor
 27/02/2021 Altınordu vs Ümraniyespor
 27/02/2021 Adana Demirspor vs Bandırmaspor
 28/02/2021 Ankara Keçiörengücü vs Samsunspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 24/02/2021 Etimesgut Belediyespor vs Bayburt Özel İdare Spor
 24/02/2021 Eyüpspor vs Mamak FK
 24/02/2021 Kardemir Karabükspor vs Sivas Belediyespor
 24/02/2021 Kastamonuspor vs Elazığspor
 24/02/2021 Kırklarelispor vs Bodrumspor
 24/02/2021 Pazarspor vs Sakaryaspor
 24/02/2021 Tarsus İdman Yurdu vs Kırşehir Belediyespor
 24/02/2021 Turgutluspor vs Serik Belediyespor
 24/02/2021 1922 Konyaspor vs Pendikspor
 04/03/2021 Bayburt Özel İdare Spor vs Kastamonuspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 25/02/2021 Antalya Kemerspor vs Yeşilyurt Belediyespor
 25/02/2021 Arnavutköy Belediye vs 1877 Alemdağspor
 25/02/2021 Belediye Derincespor vs Artvin Hopaspor
 25/02/2021 Diyarbekirspor vs Nevşehir Belediyespor
 25/02/2021 Edirnespor vs Çankaya FK
 25/02/2021 Manisaspor vs 1928 Bucaspor
 25/02/2021 Ofspor vs Kızılcabölükspor
 25/02/2021 Payasspor vs Fatsa Belediyespor
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI